Geskryf deur: George Mwaura
Suid-Afrika se kinders was altyd een van Nelson Mandela se grootste liefdes en prioriteite. Terwyl ons hom hierdie Mandela-dag onthou, moet ons oorweeg hoe om die kinders om ons die beste te versorg. Dit is veral ‘n belangrike vraag in ‘n land waar die afwesigheid van pa’s ‘n epidemie geword het.
In Suid-Afrika is die aantal kinders wat sonder ‘n biologiese pa grootword van die hoogste ter wêreld — ‘n verskynsel wat ernstige en verreikende gevolge het. Sonder teenwoordige en ondersteunende vaders, styg die koers van dwelmmisbruik, geestesgesondheidstoestande, tienerswangerskappe en geslagsgebaseerde geweld. Die sosiale weefsel van gesinne en gemeenskappe begin ontrafel.
Maar jy hoef nie ‘n biologiese pa te wees om ‘n vaderrol te speel en die voordele van vaderskap te bied nie. Sosiale pa’s vul al hoe meer die leemtes wat deur afwesige biologiese vaders gelaat word, en gee kinders die leiding en aanmoediging wat hulle nodig het om te floreer en sukses te behaal.
Hierdie Mandela-dag moet ons mans in ons gemeenskappe aanmoedig om op te staan en as sosiale vaders te dien.
Wat sosiale vaderskap vir my beteken
Baie van die jong seuns met wie ek werk, het baie min mans of manlike rolmodelle in hul lewens. Dikwels toon die mans wat wel in hul lewens is vernietigende gedrag wat dan die voorbeeld vorm vir seuns om van te leer, na te boots en te herhaal. In die ergste gevalle maak mans prooi van seuns, wat langtermyn emosionele, sielkundige en fisiese trauma veroorsaak.

As ‘n aktiewe sosiale vader beteken sosiale vaderskap vir my die volgende:
- Om veiligheid en sekuriteit te bied: Sosiale vaderskap behels die beskerming van kinders, om hulle weg te hou van misbruikers, en om enige koers te onderbreek wat hulle van ‘n veilige en liefdevolle pad afstuur.
- Om fisies teenwoordig en emosioneel ondersteunend te wees: Dit gaan verder as mentorskap. Dit gaan daaroor om ’n doelbewuste en konsekwente keuse te maak om ‘n vaderlike rol in ‘n kind se lewe te speel. Om fisies teenwoordig te wees en emosioneel ondersteunend te wees. Om nuuskierig te wees oor hul belange en in hul welstand te belê. Om vir belangrike geleenthede op te daag. Om na hulle te luister, hulle uit te daag en hulle te help om hulself te verstaan.
- Om konsekwent en betroubaar te wees: Om as ‘n sosiale vader te dien, behels konsekwentheid en betroubaarheid. Moenie verwagtinge skep waaraan jy nie kan voldoen nie. Die kinders met wie jy waarskynlik sal werk, is deur volwassenes – en veral mans – op diepgaande maniere in die steek gelaat, hul vertroue is broos. Jy het ‘n verantwoordelikheid om jou beloftes na te kom.
- Om eerlikheid, liefde en geduld te bied: By gesê, jongmense soek nie vaderfigure wat perfek is nie. Jy moet eenvoudig beskikbaar en eerlik wees, en ‘n belangstelling toon om hulle te leer ken. As jy die geleentheid het om ‘n kind te lei, te ondersteun en groot te maak, doen dit sagkens, met liefde en geduld.
Thando en Nkosinathi
Seuns wat sosiale vaders het, is geneig om mans te word wat die belangrikheid van vaderskap waardeer, beide biologies en sosiaal, en is meer geneig om hierdie rol in volwassenheid te speel.
Etlike jare gelede, by ‘n opvoedkundige kamp wat ek vir jong seuns aangebied het, het ek vir Thando Mzimande ontmoet, wat toe net nege jaar oud was. Soos die meerderheid seuns in die groep, het Thando nie ‘n aktiewe pa in sy lewe gehad nie. Mettertyd het hy by my basketbal-program betrokke geraak en ons het mekaar leer ken, nie net as vriende nie, maar ook as pa en seun.
“George was fisies en emosioneel daar vir my,” sê Thando. “Hy het aandag gegee aan die klere wat ek gedra het en my situasie by die huis. Hy het gesien hoe kwaad ek was omdat ek nie ‘n pa gehad het nie. En hy het my ondersteun en vir my omgegee, soveel so dat hy verhoed het dat ek in gevaarlike situasies beland, soos om in dwelms te beland of skool te verlaat.”
Vandag is Thando ‘n selfversekerde jong man. Hy het sy eie basketbal-program begin en werf afrigters aan en werk self met jongmense. Hy gee sy ervaring aan ander deur, en ons is steeds goeie vriende.
Ek weet ek deel my benadering met ander sosiale vaders. Nkosinathi Sixabayi, die Wes-Kaap-leier van Fathers Matter, is beide ‘n biologiese en sosiale pa, en het self verskeie sosiale vaders in sy eie lewe gehad toe hy grootgeword het.
Vandag het Nkosinathi hom daartoe verbind om in ander kinders te belê wat nie sy eie is nie omdat dit vir hom gedoen is. “Baie noem my hul pa vanweë die liefde en sorg wat ek aan hulle gee,” sê Nkosinathi. “Sosiale vaders kan ‘n verskil in kinders se lewens maak, en het ‘n rol om te speel om te help om geslagsgebaseerde geweld aan te spreek en te voorkom.”
Gee hierdie Mandela-dag aandag aan die kinders om jou wat ’n vaderfiguur nodig het. Indien moontlik, praat met hul moeders en voogde, soek maniere om ‘n positiewe invloed te hê en speel ‘n rol om ‘n verskil te maak. Die voordele van sosiale vaderskap – vir Suid-Afrika se kinders, vir jou as ’n pa, en vir ons gesinne en gemeenskappe – strek verder as wat ons ons kan voorstel.

George Mwaura is die direkteur van die nie-winsgewende organisasie Isiseko Imara en ‘n Heartlines Fathers Matter-ambassadeur.
Klik hier om OP HOOGTE van die nuus te bly deur op ons GRATIS weeklikse nuusbrief in te teken.
> Ondersteun asseblief Christen-media en -joernalistiek in Suid-Afrika. Help ons om die Woord van God te verkondig en standpunt in te neem vir die waarheid deur ’n skenking aan ons bediening te maak. Ons waardeer jou ondersteuning. Klik hier om hande te vat met JUIG! Tydskrif.
Datum gepubliseer: 18/07/2024
VRYWARING
JUIG! Nuus is ’n Christen-nuusportaal wat vooraf gepubliseerde artikels deur skrywers van oral in die wêreld beskikbaar stel. Die skakel en oorspronklike bron van elke artikel word verskaf en die skrywer van elke artikel word ook aangedui (waar moontlik). Hoewel ons ook baie van ons eie artikels publiseer wat deur JUIG! se eie joernaliste geskryf is, skep ons nie uitsluitlik ons eie inhoud nie. Enige sienings of menings wat op hierdie webtuiste verskyn, is uitsluitlik dié van die skrywer en verteenwoordig nie noodwendig dié van die maatskappy nie.








